Master-opleiding

Informatie &
Documentatie

Master Systemisch Faciliteren van Transformaties

Let op, deze cursus/workshop is vol!

Inleiding

Meer en meer voelen organisaties de noodzaak om in transformatie te gaan. Dat betekent een proces waarin de identiteit van de organisatie verandert, maar bij aanvang nog niet bekend is wat de nieuwe identiteit zal zijn. Een lang niet altijd makkelijk proces dat veel vraagt van alle betrokkenen.

Het begeleiden van  transformatie processen vanuit systemisch perspectief vraagt meer dan alleen een heel goede opsteller te zijn. Het vraagt niet alleen vaardigheden maar ook een staat van zijn waarbij je jezelf inzet als instrument voor het vergroten van systemisch bewustzijn en transformatie.  
 
Voor veranderingsprocessen van A naar B bestaat veel didactiek. Voor transformatieprocessen is die er nauwelijks. De afgelopen paar jaar hebben we als Hellinger Instituut hard gewerkt om tools, vaardigheden en zijns-toestanden te ontwikkelen die behulpzaam zijn bij het proces van transformatie. Afgelopen jaar hebben we een aanbod ontwikkeld voor een compleet programma om een organisatie te begeleiden in een transformatie proces.

 

Nieuwe opleiding  
We hebben een nieuwe 15-daagse opleiding ontwikkeld voor mensen die transformatie of ontwikkelprocessen in organisaties vanuit systemisch perspectief willen begeleiden of dat al doen.  

Deze leergang leidt op tot in eerste instantie facilitator van transformatie maar dan wel vanuit systemisch perspectief. Je leert vanuit de systemische houding te contracteren, processen te ontwerpen en als facilitator uit te voeren en te begeleiden. Dat betekent ook dat je jezelf heel goed leert kennen en inzetten als instrument voor transformatie. 

De Leergang Systemisch Faciliteren van Transformaties kost €3750,- (vrij van BTW).
Ben je geïnteresseerd in deze opleiding en wil je vast een voorproefje? Jan Jacob Stam geeft op 6 december een ws "Transformatie".

Kopieer deze link in je browser:
https://www.youtube.com/watch?v=RRbojNzQ8mI&feature=youtu.be voor meer informatie.

 


Opbouw: 
De opleiding bestaat uit vijf blokken van drie dagen. Elk blok is een combi van drie componenten: systemische-, facilitator- en persoonlijke bewustwording en ontwikkeling.  Elk blok van drie dagen heeft als resultaat dat een deelnemer meteen het geleerde in praktijk kan brengen als facilitator. Er zijn intervisie groepen tussen elk blok.Er is verplicht huiswerk, facultatief voortgangsgesprekken en coaching.

Door wie?  
René Wijngaard, gelieerd trainer aan het Hellinger Instituut heeft al jaren als beroep om in een grote profit-organisatie transformatie processen te begeleiden. 

Jan Jacob Stam werkt een jaar of achttien met organisatieopstellingen in organisaties en het begeleiden van organisatieontwikkeling. 

Barbara Hoogenboom snapt als geen ander hoe dat, wat een systeem nodig heeft, omgezet kan worden in praktische interventies.  

Met ons drieën, waarbij het geheel meer is dan de som der delen, hebben we deze leergang ontworpen. In elk blok zal naast René steeds Barbara of Jan Jacob trainer zijn.  

Voor wie? 
Eigenlijk voor iedereen die hoog professioneel organisatieontwikkeling en -transformatie wil begeleiden.  Vereiste vooropleiding is het voltooid hebben van een opleiding Systeem Dynamiek in Organisaties.  

Kick-off
Onze bijdrage aan het transformatieproces begint na een uitgebreide intake met een kickoff met het management. Onderdelen van die kick-off zijn:
-een inleiding in de systemische manier van kijken en de principes daaronder
-commitment van betrokkenen
-een systemische diagnose: 
waar staat de organisatie nu, 
zijn er bugs waar eerst iets mee gedaan moet worden (of eventueel oud trauma)
is de organisatie in een toestand dat een transformatieproces kan beginnen
wat zijn de huidige leidende principes
wat zijn de huidige overheersende patronen
welke waarden, patronen, werkwijzen zijn voorgoed voorbij en komen niet weer terug.

Transformatie van systeem als geheel — transformatie in personen
Op basis van de kick-off en de systemische diagnose bepalen we samen in welke mate er ontwikkeling van de organisatie als geheel nodig is en in welke mate persoonlijke ontwikkeling van  betrokkenen. Veel verander programma’s gaan ervan uit dat er altijd eerst persoonlijke verandering of transformatie nodig is voordat het systeem als geheel verandert of in transformatie kan gaan. Onze ervaring is dat het soms andersom beter is: vooral transformatie van het geheel, waarna blijkt waar er transformatie van of in personen nodig is. 

Tools:
Voor transformatie van het geheel bieden we team-sessies (interventies per team) of intervisie (gestructureerd en samengesteld uit mensen dwars door de organisatie).
Voor transformatie in personen bieden we systemisch coaching.
Om in vroeg stadium zo veel mogelijk mensen alvast te betrekken, bieden we introductie workshops systemisch werk aan. Die zijn laagdrempelig en geven aan ieder die dat wil het gevoel ‘erbij te horen’ en alvast te kunnen en mogen spelen met systemische begrippen

Herhaling  
Het is heel goed mogelijk dat de kick-off of startbijeenkomsten ook plaats vinden in afdelingen of teams. Dat hangt helemaal af van de organisatie, de aard van de transformatie en de systemische diagnose. 

Capaciteitsontwikkelprogramma
Er zal systemische capaciteitsontwikkeling nodig zijn. Sleutelpersonen, leiders, mensen uit het transformatieteam zullen naast systemische taal en bewustzijn ook tools in handen moeten hebben om de transformatie impulsen te geven, vroeg te herkennen waar het vast loopt, systemische diagnoses maken en vooral systemische interventies kunnen doen.
We weten op voorhand niet precies hoeveel mensen aan dit programma mee moeten doen om de transformatie zowel in gang te houden als te monitoren, maar denk aan 5-10%. 
Onderdelen van dit programma zijn:
De basics van systemisch werk
Wat heeft een systeem aan leiderschap nodig in een transformatie proces
Het leren maken van een systemische diagnose
Het leren ontwerpen en uitvoeren van systemische interventies
Systemische waarnemen én communiceren
Het maken van een container en holding space voor onzekerheid
Het herkennen van het point of no return voor collega’s en er dan zijn en weten wat wel en vooral wat niet te doen
Bewustzijn van de eigen positie en rol, naast de functie, van waaruit je interventies doet
Tools: 
boedelscheiding: hoe neem je afscheid van iets (of iemand) dat nooit weer terug komt, op een manier dat het potentieel blijft.
begrijpen van en omgaan met weerstand, scepsis, cynisme, angst en het herkennen van reactiveringen van vroegere trauma’s 

De Buitenwereld
Er is een veel voorkomende double bind: signalen vanuit de buitenwereld die zowel de boodschap hebben ‘verander!’, als ‘verander níet!’. Tijdens het transformatie proces zullen veel stakeholders reageren, zal er ongerustheid zijn en moet wellicht het primair proces gewoon doorgaan. 
Heel regelmatig, elke paar maand, willen we met betrokken stakeholders van binnen de organisatie opstellingen doen over de positie van de organisatie ten opzichte van de buitenwereld. Die opstellingen zijn zowel een systemische diagnose als dat ze aan geven waar en hoe interventies nodig zijn. Is het bijvoorbeeld juist nodig om de ‘broedende kip’ niet te storen of veel met de samenleving in gesprek te zijn en experimenten aan te gaan.

Nieuwe identiteit 
Kern van het proces is de zoektocht naar nieuwe identiteit en rol in de samenleving. Vermoedelijk is die nieuwe identiteit niet meteen in zinnen en woorden uit te drukken. En zeker niet te plannen of te bouwen via missies of visies. Maar áls de nieuwe identiteit gevonden is, is dat ook meteen voelbaar. 
Het zoeken naar en vinden van de nieuwe identiteit is een spel van je als organisatie bloot stellen aan de aanstormende toekomst in relatie tot de toekomst die te plannen is. 

Een uitdrukking van die nieuwe identiteit zijn de leidende principes van de organisatie. Leidende principes geven antwoord op de vraag ‘wat zijn we voor de samenleving’. Het voordeel van leidende principes is dat ze niet bedacht of gebouwd hoeven worden, ze zitten in het DNA van de (nieuwe) organisatie. Op het moment dat ze doorvoelbaar zijn, zijn ze ook makkelijk te communiceren. 
Én minstens zo belangrijk: als je weet wat de ordening van de leidende principes zijn, weet je ook meteen welke functies en rollen er nodig zijn in de organisatie.

We zullen zeker een keer per half jaar een sessie voorstellen om te zien hoe de leidende principes zich aan het ontwikkelen zijn. 

We zullen sessies doen met de organisatie als geheel, met teams waarbij we ook het individueel niveau betrekken: elke medewerker kan ervaren hoe zij of hij zich verhoudt tot de nieuwe leidende principes én wat haar of zijn systemische rol daarin is of kan zijn. 

Metingen onderweg
Soms is het fijn om organisatiebreed te weten hoe de vlag erbij hangt. Uiteraard zullen we goed vragen waar de behoefte om te meten een oplossing moet zijn. 
We hebben een tool van onze systemische start-up collega uit Barcelona die team-EQ heet. Een systemische meetlat die zowel info geeft over de delen als over het geheel.

Uiteraard, maar dat weet iedereen in de organisatie ook, is het goed om bewust stil te staan bij stappen die gemaakt zijn en die te vieren. Bij een transformatie proces werk je niet met heel concrete doelen waarbij je kunt meten wanneer die bereikt zijn. Maar je kunt wel regelmatig terugkijken waarbij je opeens ziet welke afstand al is afgelegd en hoe hoog de berg al is beklommen. 

Verandering van bedrijfsprocessen
Systemisch werk biedt niet zelf de kennis om bedrijfsprocessen opnieuw te ontwerpen. Maar systemisch werk biedt heel erg de kennis en tools om de aanwezige expertise ervoor te laten zorgen dat er nieuwe bedrijfsprocessen ontstaan. 
Kern is dat experts, vaak van verschillende disciplines bij elkaar komen om een nieuw proces te ontwerpen. Wat we vooral bieden is een proces, waarbij elk van de betrokken disciplines zich bewust wordt van de onderliggende patronen en denkwijzen van die discipline. Doel is om de aanwezige specialisten zich een beetje te bevrijden van die onderliggende denkwijzen, zonder die denkwijzen af te doen of af te keuren. Daardoor komt veel creativiteit vrij om nieuws te ontwerpen. 
Paralel zullen we nagaan waarom de huidige bedrijfsprocessen zijn waarom ze zijn: waar waren ze een antwoord op indertijd? Wat moesten ze vervullen? En is dat nog steeds wat ze moeten vervullen? Eventueel helpen opstellingen om nieuwe manieren van kijken naar bestaande processen mogelijk te maken. 
Vervolgens is het aan de experts uit de organisatie zelf om nieuwe processen te ontwerpen. 

Opstellingen en systemisch werk zijn erg behulpzaam bij het implementeren van nieuwe processen in een bestaande organisatie.

Organisatiestructuur
Systemisch werk zelf levert niet de expertise om een organisatiestructuur te ontwerpen of zelforganisatie vorm te geven, maar we hebben wel veel mensen in huis die dat als consultant kunnen. 
Belangrijk is dat de leidende principes heel erg aangeven welke teams en functies er nodig zijn en aan welke ontwerp-criteria die moeten voldoen.
Daarnaast biedt systemisch werk nog een heel interessante tool: de zogenaamde scenario-opstellingen. Daarmee kun je in een vroeg stadium testen, nog ruim voor de implementatie, of een bepaalde structuur of bedrijfsproces gaat werken of niet. En vooral ook wat er aan bijwerkingen zullen zijn en wat er aan bijgesteld moet worden. Dat geldt zelfs voor het bepalen en beoordelen van de hoogte van financiële investeringen in de nieuwe organisatie. 

Resultaat
Transformatieprocessen zijn onomkeerbaar. Dat betekent dat je altijd een point of no return tegen komt.  Het is als het beklimmen van een berg, waarbij opeens het landschap aan de andere kant zichtbaar wordt. En dan het afdalen naar en in dat nieuwe landschap waar de organisatie haar plek zal vinden. Wij zijn tevreden als de organisatie in elk geval een stuk van die berg is afgedaald en het gevoel heeft dat ze er nog niet zijn, maar het potentieel zichtbaar en voelbaar is.

Bert Hellinger Instituut Nederland
Namens het Transformatie Team
Jan Jacob Stam


wo 6 februari 2019
Blok 1, dag 1: 10:00 tot 18:00 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
do 7 februari 2019
Blok 1, dag 2: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
vr 8 februari 2019
Blok 1, dag 3: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
do 21 maart 2019
Blok 2, dag 1: 10:00 tot 18:00 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
vr 22 maart 2019
Blok 2, dag 2: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
za 23 maart 2019
Blok 2, dag 3: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
wo 22 mei 2019
Blok 3, dag 1: 10:00 tot 18:00 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
do 23 mei 2019
Blok 3, dag 2: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
vr 24 mei 2019
Blok 3, dag 3: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
wo 4 september 2019
Blok 4, dag 1: 10:00 tot 18:00 u.
Trainers: René Wijngaard, Barbara Hoogenboom
Locatie: De Zeven Linden
do 5 september 2019
Blok 4, dag 2: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Barbara Hoogenboom
Locatie: De Zeven Linden
vr 6 september 2019
Blok 4, dag 3: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Barbara Hoogenboom
Locatie: De Zeven Linden
wo 13 november 2019
Blok 5, dag 1: 10:00 tot 18:00 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
do 14 november 2019
Blok 5, dag 2: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden
vr 15 november 2019
Blok 5, dag 3: 09:30 tot 17:30 u.
Trainers: René Wijngaard, Jan Jacob Stam
Locatie: De Zeven Linden

Startdatum:wo 6 februari 2019
Trainers:Barbara Hoogenboom, Jan Jacob Stam, René Wijngaard
Plaats:Groningen
Prijs:€ 3750,-
Inbegrepen:koffie, thee en lunches
Deelnemers:Minimaal 10 en maximaal 20